Strona główna I Opracowania I Synagoga w Gliwicach
Synagoga w Gliwicach PDF Drukuj Email

Synagoga (bożnica) jest miejscem gromadzenia się wspólnoty, by modlić się, czytać Torę i studiować Prawo. Nie wiadomo, kiedy dokładnie powstała gliwicka gmina żydowska, ale niewątpliwie nastąpiło to w 2. połowie XVIII w. Początkowo nabożeństwa odbywały się w prywatnych domach, ale już od pierwszych lat XIX w. czyniono starania o uzyskanie zezwolenia na budowę osobnego budynku modlitewnego.

 

 

W Gliwicach były dwie synagogi. Pierwsza z nich została oddana do użytku w 1812 r. i mieściła się przy ówczesnej ul. Parafialnej (obecna ul. Kościelna). W połowie XIX w. stała się ona zbyt mała i wymagała remontu.

Dlatego w połowie XIX w. wybudowano nową, większą synagogę, która stanęła obok starej. Nowy obiekt, poświęcony w 1861 r., został zaprojektowany i wybudowany przez Salomona Lubowskiego i Louisa Troplowitza.

 

 

Druga, nowa synagoga była jednym z największych i najpiękniejszych w tej części miasta obiektów o ciekawej architekturze z cechami mauretańskimi. Na początku XX w. została ona rozbudowana stając się jedną z największych synagog na Górnym Śląsku.

Wewnątrz posiadała podwójne balkony, co upodabniało jej wnętrze do kościołów ewangelickich. Wynikało to ze znacznej asymilacji Żydów gliwickich i upodabniania się do ogółu mieszkańców miasta.

 

Przez krótki czas obie budowle stały obok siebie, jednak wkrótce stara synagoga została rozebrana, natomiast na jej miejscu w początkach XX w. zbudowano żydowski dom starców, oddany do użytku w 1926 r. W budynku tym, zachowanym do dzisiaj, mieści się obecnie I Komisariat Policji. 
 

Synagoga została spalona w czasie tzw. nocy kryształowej z 9 na 10 listopada 1938 r., kiedy to w całych Niemczech w wyniku zaplanowanych działań zniszczono większość synagog oraz wiele żydowskich sklepów i domów. Tej nocy i następnego dnia wszyscy gliwiccy Żydzi-mężczyźni w wieku od 18 do 60 lat zostali aresztowani i po dwóch dniach wywiezieni koleją do obozów w Buchenwaldzie i Dachau, skąd część osób nigdy nie powróciła.


 
 
02.jpg

Wspomóż Stowarzyszenie
nr konta:
07194010763041727400000000

 

44-100 Gliwice
ul. Studzienna 6
tel. 696 395 467

e-mail:
zikaron.gliwice@gmail.com

Przewodnik w wersji eletronicznej

PDF - 8 MB

 

Statystyka odwiedzin
mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter